Interview: Arie Luyendijk, Hollandse grootheid in Amerika

Interview: Arie Luyendijk, Hollandse grootheid in Amerika

16 mei 2017 – De Month of May is in volle gang en dat betekent dat het Amerikaanse openwielracen zich volledig centreert rond één ovalen baan, de historische Indianapolis Motor Speedway. Aldaar wordt aan het eind van deze maand de 101ste uitvoering van de Indianapolis 500 gehouden, een race die tweemaal door een Nederlander werd gewonnen. Arie Luyendijk was de beste in 1990 én 1997, hij mag zich onder de groten van de Brickyard scharen. GPUpdate.net sprak over straffen uitdelen, op de grens rijden in Indianapolis en over de Nederlandse toekomsthoop in Amerika.

Luyendijk (63) had net als generatiegenoot Jan Lammers het doel om de Formule 1 te halen, maar de hoog oplopende kosten en de mindere successen deden de Sommelsdijker van het Europese pad afwijken. In 1984 werd de stap naar de Verenigde Staten gezet, waarin Luyendijk via de Super Vee naar de IndyCar World Series opklom. Zijn derde race in de IndyCar was de befaamde Indy 500, waarin hij knap zevende werd en zodoende met de 'Rookie of the Year'-honneurs aan de haal ging.

"I'm the guy I used to hate"

Fast forward: 32 jaar later is het 2017 en kan Luyendijk niet ongezien over straat, zeker niet in Indianapolis. Na een prachtige carrière, waarin naast de dubbele winst op de Indy ook werd gezegevierd in de enduranceraces in Daytona en Sebring, sloot Luyendijk zijn actieve loopbaan af in 2003. Begin 2016 werd de in Arizona woonachtige Luyendijk toegevoegd aan de wedstrijdleiding. Een prachtbaan, zo oordeelt hijzelf.

"Die gasten van tegenwoordig lopen de trailer binnen en denken dan, goh, dat is die Luyendijk, die deed vroeger ook mee", lacht de racelegende. "Ik zeg altijd tegen de coureurs: I'm the guy I used to hate, haha." Luyendijk deelt de straffen uit: in tegenstelling tot de Formule 1, waar elk weekend een andere rijderssteward mag zetelen, neemt de Nederlander elke race plaats. Naast hem zetelen oud-coureur Max Papis en de voormalig autosportvoorman van Ford, Dan Davis.

"Het systeem wat men in de F1 hanteert vind ik maar niks", doelt Luyendijk op het feit dat er niet een vast panel is. "Wij zijn er elke race bij, we leren die gasten kennen en krijgen een idee van hun persoonlijkheid. Wij hebben te allen tijde in de gaten wat er speelt en dat is in de IndyCar ook maar goed: ik wil geen namen noemen, maar het zijn vrij vaak dezelfden die lopen te kloten en in de problemen komen. Je kan er soms op wachten", zegt de man die in 2014 werd opgenomen in de Motorsports Hall of Fame of America.

"Het is leuk werk, maar het kan af en toe ook best stressvol zijn. Af en toe kijk je naar een situatie en dan spreekt men elkaar tegen: de één wijst de ander aan, de ander schuift de ene juist weer de schuld toe. En dan heb je ook nog het feit dat autocoureurs niets vergeten. Ik kan me bijvoorbeeld dingen herinneren van 25 jaar geleden. Om eventuele problemen te voorkomen nemen Max en ik de rijders altijd even mee voor een praatje, we besteden echt tijd aan ze. We wijzen ze op mogelijke problemen, ik zeg dan altijd: 'Doe dit of dat nou niet, want je wint er niks mee en ik vind het lullig om je een drive through te moeten geven'. Dat waarderen ze ook, dat merk ik."

236.986

Luyendijk is nog altijd houder van een prachtig record: de Nederlander reed in 1996 de snelste ronde ooit op de Indianapolis Motor Speedway en noteerde bovendien het snelste four lap average. Eénentwintig jaar later staat dat record nog steeds en de kans dat het dit jaar uit de boeken wordt gereden, is klein. "Het zou makkelijk verslagen kunnen worden als ze die gasten zestig, zeventig paardenkrachten extra geven. In 1996 reden we met negenhonderd pk, nu hebben ze iets van zevenhonderd."

Ter vergelijk: het record van The Flying Dutchman, vier ronden gemeten in gemiddelde snelheid, staat op 236.986 mijl per uur (381,392 kilometer per uur) terwijl James Hinchcliffe in 2016 naar de pole snelde met een gemiddelde van 230.946 mph (371,672 kmh). "Misschien dat de Honda's en de Chevy's van nu dan wel uit elkaar klappen, ik heb daar de technische know-how niet voor. Destijds ging het wel vreselijk hard, hoor. Ik heb weleens vaker gezegd: wat het verschil maakte, was dat het goed aanvoelde. Een jaar na mijn recordronde leverden we twintig mijl in, maar dat was veel moeilijker omdat die wagen veel minder stabiel was."

"Het Oldsmobile-blok dat destijds achterin lag was loodzwaar", vervolgt Luyendijk. "De versnellingsbak leek wel een bootanker, die was zó zwaar dat veel jongens zich ook goed bezeerd hebben in die dagen. Die bak was zo sterk dat als je crashte, het niets meegaf - het brak niet in tweeën. Verschillende jongens hebben daardoor rugwervels gebroken. Het voelde in ieder geval nooit fijn aan", zegt de Indy-legende, die later deze maand met ons terug zal kijken naar zijn winst van 1997.

"Rinus heeft talent"

Of Luyendijk wat meekrijgt van de autosporthype in Nederland? "Natuurlijk! Het Max-verhaal is gewoon geweldig", kijkt hij naar de prestaties van Verstappen. "Ik heb hem een paar jaar geleden ontmoet, we waren toen in Lelystad bezig. Het is gewoon een leuke jongen, dat hij talent heeft is niet zo moeilijk te zien. Het feit dat hij zo gewoon blijft onder die adoratie maakt het cool om te zien. Ik probeer elke race te kijken, het is echt mooi."

In de VS loopt sinds kort ook een jonge Nederlander rond. Rinus van Kalmthout, oftewel Rinus VeeKay, rijdt vooralsnog een heel behoorlijk debuutseizoen in de USF2000. Luyendijk ziet zijn jonge landgenoot en diens vader Marijn rondwandelen in de paddock en probeert naar eigen zeggen altijd een praatje aan te knopen. "Rinus heeft talent, hij rijdt goed met zijn koppie", klinkt het oordeel van de 63-jarige. "Het enige is dat er wel geld meegebracht moet worden, maarja: dat zie je tegenwoordig overal."

Evenals Verstappen kan Van Kalmthout rekenen op de steun van Jumbo-voorman Frits van Eerd, waarover Luyendijk geen kwaad woord heeft. "Ik ken die man al heel lang - het is een geweldige vent. Van Eerd sponsort hem, omdat hij hem gewoonweg wil helpen." Dat de supermarktketen een heel evenement rondom Verstappen organiseert, is Luyendijk eveneens ter ore gekomen. "Hebben ze niet iets, binnenkort op Zandvoort?"


Zie ook: Luyendijk overtuigd van Alonso: "Winst niet uitgesloten"

Door: René Oudman




gerelateerd

Reacties

Het laatste nieuws
Volledig
Compact

  1. zondag 28 mei 2017

  2. Kapotte Honda-motor ruïneert ijzersterke race Alonso 22:52

    Kapotte Honda-motor ruïneert ijzersterke race Alonso

    Aan de finish kwam hij helaas niet, maar Fernando Alonso heeft een onuitwisbare indruk achtergelaten op de Indianapolis Motor…

    Indy
  3. Sato vliegt naar Indy 500-zege, Alonso smaakmaker 22:02

    Sato vliegt naar Indy 500-zege, Alonso smaakmaker

    Na een zinderende 101ste uitvoering van de Indianapolis 500 heeft Takuma Sato zijn naam vereeuwigd in de Verenigde Staten. De…

    Indy
  4. Opinie: het is lullig voor Max, maar goed van Red Bull 20:01

    Opinie: het is lullig voor Max, maar goed van Red Bull

    Met zijn helm nog op stormde Max Verstappen, zonder het stuurtje netjes terug in zijn auto te plaatsen, na de Grand Prix van…

    F1
  5. 19:27

    Stand in het kampioenschap na de GP van Monaco

    F1
  6. Video: horrorcrash Dixon tijdens Indianapolis 500 19:20

    Video: horrorcrash Dixon tijdens Indianapolis 500

    Na het zien van deze beelden zal je beamen dat het een ongelooflijk wonder is dat Scott Dixon weg kon lopen uit dit wrak. Wát…

    Indy
  7. Button krijgt waardeloos lijkende gridstraf opgelegd 19:11

    Button krijgt waardeloos lijkende gridstraf opgelegd

    Mocht hij dit seizoen nog een Grand Prix rijden, en die kans is niet al te groot, dan weet Jenson Button op voorhand dat zijn…

    F1
  8. Vettel ook in Monaco verkozen tot Driver of the Day 18:47

    Vettel ook in Monaco verkozen tot Driver of the Day

    Voor de vierde keer dit jaar, in zes races, is Sebastian Vettel na een Grand Prix verkozen tot 'Driver of the Day'. De Duitser…

    F1
  9. Wehrlein wacht scan na crash, Button dacht dat het wel kon 18:31

    Wehrlein wacht scan na crash, Button dacht dat het wel kon

    De schrik zat er goed in, in de zestigste ronde van de Grand Prix van Monaco. Bij het uitkomen van Portier, de bocht voor de…

    F1
  10. Kvyat boos op 'hopeloze' Pérez, die zijn fout toegeeft 18:06

    Kvyat boos op 'hopeloze' Pérez, die zijn fout toegeeft

    Daniil Kvyat was zondag in de Grand Prix van Monaco op weg om voor de derde keer dit seizoen negende te worden, maar in de 71ste…

    F1
  11. 17:44

    Galerij: alle foto's van de Grand Prix van Monaco

    F1
  12. Hamilton sliep slecht: "Ik voelde me verschrikkelijk" 17:38

    Hamilton sliep slecht: "Ik voelde me verschrikkelijk"

    Het is Lewis Hamilton al meermaals gelukt om vanuit de achterhoede naar het podium te rijden, maar daar slaagde hij deze keer…

    F1
  13. 17:25

    Volg live: de verrichtingen van Alonso tijdens de Indy 500

    F1
  14. Verstappen: "Had vroege stop totaal niet verwacht" 17:07

    Verstappen: "Had vroege stop totaal niet verwacht"

    Het duurde even voordat Max Verstappen na de Grand Prix van Monaco voor de camera van Ziggo Sport verscheen. De Nederlander kwam…

    F1
  15. 17:07

    Overzicht: volledige startopstelling voor de Indy 500

    Indy
  16. Horner: "Sommige calls in Max' voordeel, anderen niet" 17:01

    Horner: "Sommige calls in Max' voordeel, anderen niet"

    Christian Horner kreeg na de Grand Prix van Monaco te maken met twee coureurs in totaal verschillende gemoedstoestanden. Waar…

    F1
  17. Räikkönen: "Deze tweede plaats voelt niet heel goed" 16:38

    Räikkönen: "Deze tweede plaats voelt niet heel goed"

    Het is Kimi Räikkönen niet gelukt zijn eerste poleposition sinds de Grand Prix van Frankrijk in 2008 op te luisteren met een…

    F1
  18. Ricciardo lacht weer: "Wel angstig moment na SC-fase" 16:19

    Ricciardo lacht weer: "Wel angstig moment na SC-fase"

    Na de kwalificatie voor de Grand Prix van Monaco baalde Daniel Ricciardo behoorlijk. De Australiër vond dat er meer had…

    F1
  19. Blije Vettel ontwijkt vraag over 'vooropgezet plan' 16:17

    Blije Vettel ontwijkt vraag over 'vooropgezet plan'

    Lag het aan Ferrari, of aan Sebastian Vettel zelf dat de Duitser zondag de Grand Prix van Monaco won? Dat is de grote vraag na…

    F1
  20. 15:51

    Volledige uitslag van de Grand Prix van Monaco

    F1
  21. Vettel doet gouden zaak, Verstappen balend naar P5 15:48

    Vettel doet gouden zaak, Verstappen balend naar P5

    Ze hebben er lang op moeten wachten, maar eindelijk heeft Ferrari hem te pakken: de eerste zege in Monaco sinds 2001. Sebastian…

    F1
  22. 13:56

    Volg live: de Grand Prix in de straten van Monaco!

    F1
  23. Räikkönen verbreekt met pole stokoud record Andretti 12:12

    Räikkönen verbreekt met pole stokoud record Andretti

    Met zijn poleposition in Monaco heeft Kimi Räikkönen geschiedenis geschreven. Na exact acht jaar, elf maanden en zes dagen was…

    F1
  24. Verschoor opnieuw achtste in Monaco, Opmeer crasht 11:47

    Verschoor opnieuw achtste in Monaco, Opmeer crasht

    Voor de zevende keer in acht races is Richard Verschoor in de punten geëindigd in de Eurocup Formule Renault 2.0. De…

    FR 2.0
  25. 11:33

    Voorlopige startopstelling voor Grand Prix van Monaco

    F1
  26. De strategie in Monaco: wat zijn de opties voor Hamilton? 11:30

    De strategie in Monaco: wat zijn de opties voor Hamilton?

    De Grand Prix van Monaco levert jaarlijks prachtige beelden op, maar niet altijd een boeiende race. Omdat inhalen in het…

    F1
  27. Button start Grand Prix van Monaco vanuit de pits 11:02

    Button start Grand Prix van Monaco vanuit de pits

    In wat in principe zijn enige Grand Prix van 2017 is, zal Jenson Button niet plaatsnemen op de startgrid. De Brit begint de race…

    F1
  28. Horner: "Kwalificatieresultaat bewijst onze progressie" 10:29

    Horner: "Kwalificatieresultaat bewijst onze progressie"

    Teambaas Christian Horner is tevreden over het resultaat van Red Bull Racing in de kwalificatie voor de Grand Prix van Monaco.…

    F1
  29. Vlog vanuit Monaco: haalt Verstappen het podium? 10:12

    Vlog vanuit Monaco: haalt Verstappen het podium?

    Onze verslaggever Roland Mather blikt vooruit op de Grand Prix van Monaco. Wat kan Lewis Hamilton vanaf P13 en zit een podium…

    F1
  30. zaterdag 27 mei 2017

  31. 19:08

    Stand in Formule 2-kampioenschap na zege De Vries

    F2
  32. Sainz schittert met zesde plaats in kwalificatie 19:03

    Sainz schittert met zesde plaats in kwalificatie

    Eén van de uitblinkers van de kwalificatie in Monaco was Carlos Sainz. De Spanjaard trok in zijn Toro Rosso de goede lijn van…

    F1
  33. De Vries koestert zege in Monaco: "Hier winnen is uniek" 18:09

    De Vries koestert zege in Monaco: "Hier winnen is uniek"

    Hij was al racewinnaar in de Formule Renault 2.0, de World Series Formule Renault 3.5 en de GP3 Series. En sinds zaterdag mag…

    F2
  34. Overzicht: het onderlinge kwalificatieduel in de Formule 1 18:00

    Overzicht: het onderlinge kwalificatieduel in de Formule 1

    De belangrijkste rivaal van elke Formule 1-coureur is de rijder die hij naast zich in de pitbox ziet: zijn teamgenoot, de enige…

    F1
  35. Ricciardo pissig: "Duidelijke fout van het team" 17:00

    Ricciardo pissig: "Duidelijke fout van het team"

    Een jaar geleden scoorde hij in Monaco de eerste poleposition uit zijn carrière en was een grote grijns niet van zijn gezicht…

    F1
  36. De Vries domineert F2-sprintrace en zegeviert in Monaco 16:55

    De Vries domineert F2-sprintrace en zegeviert in Monaco

    Nyck de Vries heeft de sprintrace in de Formule 2 gewonnen! De 22-jarige Sneker, die tot dusver een lastig debuutseizoen kent in…

    F2
  37. Verstappen blij met beste resultaat in kwalificatie van 2017 16:44

    Verstappen blij met beste resultaat in kwalificatie van 2017

    Op de baan waar het vorig jaar helemaal mis ging in de kwalificatie, noteerde Max Verstappen ditmaal zijn beste resultaat van…

    F1
  38. Bitterzoete nasmaak voor McLaren in straten Monaco 15:47

    Bitterzoete nasmaak voor McLaren in straten Monaco

    Ze deden het nog niet zo goed in 2017: Stoffel Vandoorne en de voor de Grand Prix van Monaco teruggekeerde Jenson Button…

    F1
  39. Dramatische kwalificatie Hamilton: "Dit is verschrikkelijk" 15:39

    Dramatische kwalificatie Hamilton: "Dit is verschrikkelijk"

    Dé grote verliezer van de kwalificatie voor de Grand Prix van Monaco was natuurlijk Lewis Hamilton. De nummer twee van het…

    F1
  40. Vettel mist pole op 0.043 seconde: "Kon iets sneller" 15:32

    Vettel mist pole op 0.043 seconde: "Kon iets sneller"

    Hij was de topfavoriet voor de poleposition in Monaco: waar iedereen Sebastian Vettels naam had ingevuld voor de eerste…

    F1
  41. Räikkönen na negen jaar weer op pole: "Het was leuk" 15:24

    Räikkönen na negen jaar weer op pole: "Het was leuk"

    In de straten van Monaco behaalde Kimi Räikkönen voor de eerste keer in bijna negen jaar weer een poleposition en waar elke…

    F1
  42. 15:06

    Volledige uitslag van kwalificatie voor GP van Monaco

    F1
Meer nieuws